امنيت و حريم خصوصی كودكان در شبكههای اجتماعی | امروزه با همه گیر شدن اینترنت، استفاده از فضای مجازی پا به دنیای کودکان نیز نهاده است. اینترنت هم مانند دیگر ابزارها دارای مزایا و معایب مختص خود است. کودک می تواند آنجا بیاموزد، بازی کند، سرگرم شود. جالب اینکه نسل به نسل شاهد بلوغ تواناییهای کودکان در استفاده از فناوریهای مختلف و اینترنت بوده و هستیم؛ متناظر با این پیشرفتها، تهدیدهای مختلف موجود در فضاهای مجازی، به ویژه در شبکههای اجتماعی که مشخصه اصلی آنها تعامل و ارتباط با سایر کاربران است، نگرانیها در مورد امنیت کودکان و نوجوانان را بسیار افزایش داده است.
بسیاری از والدین فرزندان خود را محدود نموده و اجازه استفاده از اینترنت را به آنها نمی دهند، بسیاری دیگر نیز هیچگونه کنترلی بر روی فرزندان ندارند. چگونه میتوانیم از فرزندانمان در اینترنت حفاظت کنیم؟ این سوالی است که امروزه ذهن بسیاری از پدر و مادران را مشغول کرده است.
در این آگاه نامه ها قصد داریم تا علاوه بر آشنایی با مخاطرات موجود در امنيت و حريم خصوصي كودكان در شبكههاي اجتماعي-قسمت اول به بررسی و آموزش روشهای کنترل فرزندان در فضای مجازی بپردازیم.
یکی از دلایل اهمیت این موضوع، آسیبپذیری بیشتر کودکان در فهم حریم خصوصی و آگاهی از مسائل پیرامون آن است. برای مثال در سادهترین شکل این آسیبپذیری، با توجه به صداقتی که در کودکان و نوجوانان وجود دارد، آنها در شناسایی شخصیت های مجازی دروغی که خود را کودک یا نوجوان جا می زنند درک صحیحی ندارند.
همانطور که مشهود است، نقش والدین و آگاهی آنها در برقراری امنیت و حریم خصوصی کودکان در شبکههای اجتماعی انکار ناپذیر است؛ برای مثال، مادامی که والدین ندانند که دستگاهی که برای بازی کودک خود تهیه کردهاند، چه توانایی هایی دارد، نمیتوانند کنترلهای لازم را نیز انجام دهند.
در اروپا سن مجاز کودکان برای ورود به شبکه های اجتماعی ۱۶ سال تعیین شد.
تصویب قوانین جدید در اروپا در راستای افزایش حداقل سن مجاز کودکان برای حضور در شبکههای اجتماعی از ۱۳ سال به ۱۶ سال در اواخر سال ۲۰۱۵ ، نشاندهنده وجود نگرانیهایی در سایر کشورها در مورد استفاده کودکان از شبکههای اجتماعی است. علاوه بر این، طی یک نظرسنجی که در ژوئن ۲۰۱۴ در اسپانیا انجام شد، نشان داده شد که درصد قابل توجهی از والدین، یا از حضور کودکان ۱۰ تا ۱۷ ساله خود در شبکههای اجتماعی جلوگیری به عمل می آورند یا آنها را از قرار دادن اطلاعات شخصی در دسترس عموم منع می کنند، به عبارت دیگر فعالیتهای کودکان توسط والدین تحت نظارت قرار دارد.
همچنین طبق آماری که مرکز آمار جهانی که در تاریخ 20 جولای 2015 منتشر کرده است، 24 درصد از والدین از خطرات امنیتی بازیهای آنلاین بیخبرند و والدین نمیدانند که این کودکان در هنگام بازیهای آنلاین با بسیاری افراد دیگر در سنین مختلف آشنا میشوند.
طبق این آمار، یک سوم (37درصد) از والدین هیچ کنترلی روی بازیهای آنلاین کودکان ندارند همچنین بیش از نیمی از آنها (55درصد) نگران امنیت کودکان خود در فضای مجازی حین انجام بازیهای آنلاین هستند.
از هر 10 نفر، 9 نفر (90درصد) از والدین بیان داشتند که کودک آنها بازی آنلاین انجام میدهد. نیمی از والدین (51درصد) نگران امنیت کودکان خود در فضای مجازی هستند. 16 درصد از والدین نیز اظهار داشتند که کودک آنها در فضای مجازی مورد آزار و اذیت و سوء استفاده قرار گرفته است.
آمار نشان میدهد تبلتها برای بازی کودکان بیشترین استفاده را داشته است؛ به طوری که از هر 5 نفر، 3 نفر از این وسیله برای بازی استفاده میکنند. پس از تبلت، بیشترین آمار استفاده مربوط به گوشیهای موبایل (47درصد) است.
این آمار نشان میدهد که بازی کودکان توسط وسایل شخصی آنها انجام میشود و اغلب دور از چشم پدرها و مادرها صورت میگیرد؛ زیرا اگر آنها با کامپیوتر بازی میکردند، اغلب پدر و مادرها میتوانستند متوجه شوند که کودک چه بازی هایی انجام میدهد، اما زمانی که موبایل یا تبلت در دسترس کودکان است، مشخص نیست بازی میکنند یا با نرم افزارهای دیگر سرگرم هستند.
این بیتوجهیها میتواند خطرناک باشد بخصوص زمانی که آمار نشان داده 25درصد از کودکانی که بازی آنلاین انجام میدهند، اطلاعات شخصی خود را هنگام بازی برای هم بازیهای خود فاش میکنند و 34 درصد با افراد غریبه که اصلاً نمیشناسند، دوست میشوند و بیش از 28 درصد به این دوستیهای آنلاین ادامه داده و آن را به افراد غریبه تعمیم میدهند.
پس به کودکان خود بیاموزید در این فضا، درخواست دوستی هر شخص غریبهای را نپذیرند و هیچ گاه اطلاعات شخصی و محرمانه را فاش نکنند. اگر چه والدین از کودکی، ارتباط با غریبهها را به کودکان گوشزد میکنند اما این آگاهیها صرفاً در فضای فیزیکی و حقیقی بوده و شاید کودکان نتوانند آن را به فضای مجازی تعمیم دهند.
کودکان داده های شخصی خود را دست کم می گیرند
برخی کسب وکارها کودکان را توسط تحقیقات و مسابقات هدف قرار میدهند و برای مثال اطلاعات شخصی آنها را مثل اطلاعات خانواده و دوستانشان، بدون رضایت و آگاهی والدین جمعآوری میکنند. دورنمای برنده شدن یک جایزه یا دریافت یک سرویس رایگان یا دریافت تخفیف، میتواند انگیزه کافی برای ارائه اطلاعات شخصی را ایجاد کند.
به طور کلی خطرهایی که متوجه حریم خصوصی کودکان است، در کشورهای مختلف متفاوت بوده و به جو حاکم در جامعه، معیارهای فرهنگی و شرایط فیزیکی مانند میزان دسترسی به اینترنت بستگی دارد.
از آنجا که با یک نگاه گذرا در جامعه خود، متوجه حضور پررنگ کودکان در شبکههای اجتماعی و مهارت بالای آنها در استفاده از وسایل ارتباطی هستیم، لازم است که آموزشهای لازم در مورد خطرات موجود و نحوه استفاده صحیح از این امکانات و بالطبع تاثیرات منفی استفاده بی حد و مرز از خدمات موجود، در اختیار کودکان و حتی والدین قرار گیرد. چه بسا والدین نیز به عنوان الگوی اصلی کودکان خود، در حین آموزش به آنها، با خطرات و اصول موجود در حوزه حفاظت از امنیت و حریم خصوصی آشناتر شوند و در نهایت اعتلای کل اقشار جامعه حاصل شود.
