مواظب باشيد كودكاني كه سن آنها بسيار كم است از شبكههاي اجتماعي، بدون نظارت استفاده نكنند.
در بسياري از شبكههاي اجتماعي مشهور شرط سن (مثلا بالاي ۱۳ سال) براي كاربران گذاشته شده است؛ (در اروپا حداقل سن ورود کودکان به فضای مجازی 16 سال تعیین شده است) كه البته در حال حاضر به راحتي قابل دور زدن است، چرا كه هيچ راهي براي تصديق سن واقعي كاربران شبكه هاي اجتماعي وجود ندارد و كاربر به راحتي ميتواند با وارد كردن سن خود به دروغ، در اينگونه شبكههاي اجتماعي عضو شود. به همين دليل است كه والدين بايستي بر روي فعاليتهاي فرزندانشان در فضاهاي مجازي (به خصوص در سنين كمتر) و در استفاده از ابزارهاي مختلف اتصال به اينترنت نظارت كافي را داشته و حتي المقدور از عضويت ايشان در شبكههاي اجتماعي جلوگيري نمايند.
تنظيمات امنيتی و حريم خصوصي دستگاههايي كه كودكان و نوجوانان از طريق آنها به اينترنت متصل ميشوند را به طور مرتب بررسي كنيد.
با تنظيمات امنيتی و حريم خصوصي دستگاههاي خود آشنا شويد و طرز كار تمامي امكانات و نرمافزارهاي آن را ياد بگيريد. كودكان بسيار كنجكاوند و خيلي سريعتر از شما تمامي ابعاد دستگاهها را ياد گرفته و به همه جاي آن سرك خواهند كشيد. بهترين حالت اين است كه سعي كنيد و وقت كافي صرف كنيد تا در هنگام استفاده از دستگاه، تحت نظر مستقيم شما باشند.
تنظيمات حريم خصوصي صفحه كاربري كودكانتان در شبكههاي اجتماعي را به طور مرتب بررسي كنيد.
تنظيمات حريم خصوصي صحيح در شبكههاي اجتماعي ميتواند از نمايش اطلاعات كودكان، مطالب درجشده و فعاليتهاي آنها به افراد ناخواسته جلوگيري كند. ضروري است كه هر از چند گاهي اين تنظيمات را بررسي كنيد و از عدم تغيير آنها به صورت ناخواسته توسط كودك مطمئن شوید. همچنين اهميت اين تنظيمات را براي كودكان و نوجوانان به شفافترين وجه ممكن توضيح دهيد.
از نرمافزارهاي فيلترينگ و مانيتورينگ استفاده كنيد.
نرمافزارهاي متعددي موجود است كه به كمك آنها ميتوانيد فعاليت اينترنتي كودكان و نوجوانان خود را نظارت كرده و كنترل نماييد. اين نرمافزارها امكانات متعددي دارند، از جمله:
- گزارش انواع فعاليتهاي برخط(آنلاین) كودك از جمله مدت زمان حضور در وبگاههاي مختلف، كلماتي كه وي در وبگاههاي مختلف تايپ كرده است و غيره.
- ميتوانند از نمايش محتواي نامناسب تعريفشده توسط والدين جلوگيري كرده و فيلترهاي لازم را اجرا كنند.
- ميتوانند از انجام بعضي فعاليتها توسط كودكان و نوجوانان جلوگيري نمايند. (مثلا از انجام چت توسط كودكان جلوگيري نمايند.)
- ميتوانند برخي از ماژولهاي سختافزاري مانند دوربين و يا ميكروفون را در هنگام استفاده كودك از دستگاه غير فعال كنند.
- و غیره .
دقت شود كه برخي دستگاههاي همراه و تبلتها، خود تنظيمات مخصوصي براي محدودسازي دسترسي براي يك كاربر خاص دارند و امكان تنظيم دستگاه به حالتهايي مانند حالت كودكان (Kid’s Mode) وجود دارد.
در خانواده براي استفاده از شبكهّهاي اجتماعي و دستگاههاي متصل به اينترنت قوانين پايهاي تبيين كنيد و خودتان نیز به آن پايبند باشيد.
پيشنهاد مي شود مجموعهاي از قوانين براي حفاظت از تمامي افراد خانواده در محيط اينترنت و فضاي مجازي، توسط پدر و مادر وضع شود. بهتر است اين قوانين در محيط خانواده مورد بحث قرار گرفته و شفاف شود. همچنين خطراتي كه متوجه اعضاي خانواده است و چگونگي كاهش اين خطرات توسط اين قوانين براي كودكان و نوجوانان توضیح داده شود.
سعي كنيد عادتهاي كودكان و نوجوانانتان را بشناسيد.
لازم نيست كه در مورد فعاليتهاي كودك تان جاسوسي كنيد و يا تكتك فعاليتهاي وي را به صورت سرسختانه زير نظر بگيريد. كافي است كه در مورد فعاليتهاي وي آگاهي داشته و نظارت ضمني به آنها داشته باشيد. در واقع بايستي عادتهاي وي را بشناسيد؛ مثلا خوب است بدانيد كه در مدرسه، محل زندگي و … با چه كساني رابطه دوستي دارد و از اينكه خارج از اين افراد و خانواده، دوستان ديگري در شبكه اجتماعي و فضاي مجازي ندارد مطمئن شويد. يكي از بهترین روشها در اين حوزه اين است كه در تدوين قوانين پايه خانواده، حق دريافت نام كاربري و رمز عبور كودكان در شبكههاي اجتماعي براي نظارت بر آنها را براي خود قائل باشيد و با شفافسازي و بيان علل اين كار براي كودك، رضايت وي را جلب نماييد.
بهتر است رایانه و لپتاپ را در محلهای شلوغ خانه نگهداری کنید و به کودکان اجازه استفاده از آنها را در اتاق و محلهای خصوصیشان ندهید.
بهتر است رایانه، لپتاپ و سایر دستگاههایی که قابلیت اتصال به اینترنت دارند را در محلهای عمومی خانه همچون پذیرایی و آشپزخانه که محل رفت و آمد شما و سایر اعضای خانواده است قرار دهید. این کار به صورت خودکار سبب نظارت شما و دیگران بر فعالیتهای مجازی کودکان تان خواهد شد. بهتر است خودتان نیز از بردن اینگونه دستگاهها به اتاق و محیط خصوصی خودداری کنید و در محلهای عمومی خانه از این وسایل استفاده کنید تا به کودکان احساس تبعیض القا نشود.
به کودکان یاد دهید که به پرسشنامهها، مسابقات و هدایای رایگان در شبکههای اجتماعی اعتماد نکرده و ابتدا موضوع را با شما در میان بگذارند.
در هنگام کار با شبکههای اجتماعی بسیار پیش میآید که پیشنهاد شرکت در یک پرسشنامه، مسابقه و غیره به صورت خودکار یا به صورت پیامهای تبلیغاتی ظاهر شده و از کاربر خواسته میشود که در آنها شرکت کند. هر چند که بسیاری از این پیشنهادات، سالم بوده و از طریق خود شبکه اجتماعی یا شرکای شخص سوم قابل اطمینان آن صورت میگیرد، اما بعضی مواقع نیز توسط مهاجمان حوزه مهندسی اجتماعی با انگیزههای سوء مانند دزدیدن مشخصات، جعل حساب کاربری و غیره ارائه میشود. معمولا برای اغوای کاربران به قبول این پیشنهادات، از هدایای مختلف و قول شرکت در قرعهکشی استفاده میشود، به طوری که بسیاری از کاربران بزرگسال نیز فریب خورده و در این دام گرفتار میشوند. در این میان کودکان حساستر هستند و امکان فریب خوردن آنها بسیار بیشتر است؛ لذا سعی کنید به کودکانتان یاد دهید که از اینگونه پرسشنامهها، مسابقات و هدایا حتی اگر توسط یکی از دوستان نزدیکشان برای آنها ارسال شده، پرهیز کنند یا در صورت علاقه زیاد به شرکت در آنها، ابتدا موضوع را با شما در میان بگذارند.
مراقب تصاویر و مطالبی که کودکانتان در شبکههای اجتماعی ارسال میکنند باشید.
در یک فضای مجازی ایدهآل، کودکان شما هیچ تصویری از خود یا دوستانشان را بدون آگاهی شما منتشر نمیکنند؛ اما در واقعیت اینگونه نیست. کودکان ممکن است خواسته یا ناخواسته اقدام به انتشار محتوا و تصاویر در شبکههای اجتماعی و فضای مجازی نمایند؛ تصاویری که ممکن است حریم خصوصی ایشان و حتی حریم خصوصی شما را نیز به خطر بیندازند. بنابراین لازم است که همواره صفحات فرزندانتان در شبکههای اجتماعی را دنبال کرده و مطالبی که منتشر میکنند را پیگیری نمایید.
الگوی مناسبی برای کودکانتان باشید.
در مورد خطرات فضای مجازی و تاثیرات فعالیتهای مجازی کودکان در زندگی و آینده آنها با ایشان صحبت کنید.
کودکان به صورت ذاتی در بسیاری موارد از شما تقلید میکنند. سعی کنید خودتان تا آنجا که میتوانید ملاحظات امنیتی و حفظ حریم خصوصی را رعایت کنید. خودبهخود، فرزندتان نیز متوجه اهمیت این موضوع شده و در فضای مجازی و شبکههای اجتماعی، از خود محافظت خواهند کرد.
در فضای مجازی و شبکههای اجتماعی همه چیز ثبت و نگهداری میشوند؛ تمامی تصاویری که ارسال میکنیم، وبگاههایی که مراجعه میکنیم، مطالبی که مینویسیم و غیره. حتی اگر اطلاعات ارسالی خود در شبکههای اجتماعی را حذف کنیم، باز هم ممکن است توسط موتورهای جستوجو ثبت و شاخصگذاری شده باشند. فعالیتها و اطلاعات ما در فضای مجازی در واقع تاریخچه و شهرت ما را در این فضا میسازد. حالا تصور کنید که یک کودک کم سن وسال، از روی شیطنت و عدم آگاهی، در فضای مجازی اقداماتی انجام دهد که در تاریخچه و شهرت وی ثبت شود و حتی در زندگی آینده وی نیز تاثیرگذار باشد. لذا تا آنجا که ممکن است، کودکان خود را در مورد این موضوع و تبعاتی که برای آنها در پی خواهد داشت آگاه کنید.
سعی کنید در مورد فناوریهای جدید بهروز باشید.
مطمئن باشید کودکان شما خیلی سریع با فناوریهای جدید خو گرفته و با تمامی جنبههای آن آشنا میشوند. شما باید سریعتر از آنها یا حداقل همگام با آنها این فناوریها را یاد بگیرید. این کار دو مزیت اساسی دارد. اول اینکه باعث میشود راحتتر بتوانید فعالیتهای فرزندتان در شبکههای اجتماعی و فضای مجازی را دنبال کرده و بر آن نظارت کنید. دوم اینکه این کار باعث ارتباط نزدیکتر شما و فرزندانتان شده و برای آنها آرامش بیشتری ایجاد خواهد کرد تا فعالیتها و تجربیاتشان در فضای مجازی را با شما به اشتراک بگذارند.
