این روزها چتباتهای هوش مصنوعی، از جمله ChatGPT، کلاود یا هوش مصنوعی گوگل، به بخش بزرگی از زندگی روزمرهی ما تبدیل شدهاند؛ در واقع بسیاری از ما برای اهداف گوناگونی مانند یادگیری، تولید محتوا، کدنویسی یا حتی سرگرمی به آنها مراجعه میکنیم. با این همه، نسخههای رایگان و عمومی بسیاری از ابزارهای یادشده با محدودیتهایی روبهرو هستند و کاربران برای دسترسی بیشتر به قابلیتهایی چون آپلود فایل یا استفاده از مدلهای پیشرفته، چارهای بهجز تهیهی اشتراکهای ماهیانه ندارند.
افزونبر موارد یادشده، دسترسی به اغلب چتباتهای هوش مصنوعی در ایران بهدلیل تحریمها، تنها با ابزارهای تغییر آیپی امکانپذیر است. همین باعث میشود بسیاری از کاربران ایرانی از بهرهگیری کامل از این فناوریها محروم شوند.
در این شرایط، استارتاپ چینی DeepSeek چتبات هوش مصنوعی خود به همین نام را با ویژگیهای پیشرفته، مانند آپلود فایل، امکان جستوجوی وب و قابلیتی موسوم به DeepThink (برای تدبر پیش از ارائهی پاسخ)، بهصورت متنباز و رایگان در اختیار کاربران گذاشته است. از همه مهمتر این چتبات پشتیبانی خوبی از زبان فارسی دارد و برای دسترسی به آن نیازی به تغییر آیپی نیست.
در این مقاله، بهمعرفی هوش مصنوعی دیپسیک، قابلیتها و نحوهی استفاده از نسخهی وب آن میپردازیم و بهصورت جزئی عملکردش را با بزرگترین بازیگر حوزهی چتباتهای هوش مصنوعی، یعنی ChatGPT، مقایسه میکنیم. ببینیم آیا دیپ سیک میتواند در زمرهی بهترین جایگزین های چت جی پی تی قرار بگیرد؟
هوش مصنوعی دیپ سیک چیست؟
دیپسیک (DeepSeek) یک مدل زبانی بزرگ (LLM) متنباز از استارتاپ چینی با همین نام است. دسترسی محدود به منابع سختافزاری پیشرفته برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی که از تحریمهای ایالاتمتحده ناشی میشود، باعث شد تا چینیها با بهرهگیری از تکنیکهای پیشرفته، مدل هوش مصنوعی دیپسیک را با حداقل منابع و هزینه آموزش دهند.
DeepSeek V3، جدیدترین مدل هوش مصنوعی استارتاپ چینی، تنها در مدت ۲ ماه (نزدیک به ۲٫۸ میلیون ساعت GPU) با ۲۰۴۸ پردازندهی انویدیا H800 و با هزینهای معادل ۵٫۵۸ میلیون دلار آموزش دیده است که در نوع خود بیسابقه به نظر میرسد. برای مقایسه، متا برای آموزش LLaMA 3 با ۴۰۵ میلیارد پارامتر، ۱۱ برابر منابع بیشتر (۳۰٫۸ میلیون ساعت GPU) مصرف کرد.
DeepSeek V3 بهلطف معماری Mixture of Experts با ۶۷۱ میلیارد پارامتر، بهخوبی میتواند مسائل پیچیدهای مانند ریاضیات و کدنویسی را حل کند. در آزمونهای استاندارد مانند Math-500، این مدل با دقت ۹۰٫۲ درصد از GPT-4o (با ۷۴٫۶ درصد) پیشی گرفته و در تحلیل فایلهای PDF و ارائه پاسخهای شخصیسازیشده نیز عملکرد برجستهای از خود نشان داده است. در مقابل، مدلهای پیشرفتهای مانند GPT-4o یا Claude 3.5 Sonnet در زمینهی خلاقیت و تولید ایده، بهویژه در حوزههای تحقیقاتی پیچیده، همچنان برتری دارند.
از حدود دو هفته پیش، علاقهمندان میتوانند از طریق گیتهاب و Hugging Face به مدل DeepSeek V3 دسترسی پیدا کنند و آن را بهصورت لوکال روی سیستم خود اجرا کنند. همچنین میتوان با مراجعه به سایت هوش مصنوعی رایگان دیپسیک، به نسخهی وب آن دسترسی پیدا کرد. بهتازگی اپلیکیشن iOS هوش مصنوعی رایگان دیپ سیک نیز در اپاستور اپل منتشر شده است.
نحوهی ثبتنام در سایت هوش مصنوعی دیپسیک
همانطور که پیشتر اشاره شد، میتوان بدون نیاز به ابزارهای تغییر آیپی و تنها با ثبتنام از طریق ایمیل، بهصورت رایگان به چتبات هوش مصنوعی دیپسیک دسترسی داشت و از آن استفاده کرد.
۱. برای ثبتنام در دیپسیک ابتدا صفحهی لاگین را از طریق لینک زیر باز کنید.
۲. اگر حساب گوگل دارید، میتوانید گزینهی Log in with Google را انتخاب کنید و با استفاده از حساب گوگل خود ثبتنام را تکمیل کنید و وارد حساب دیپسیک خود شوید.
۳. اگر ترجیح میدهید از ایمیل دیگری استفاده کنید:
- روی دکمهی Sign Up کلیک کنید.
- آدرس ایمیل خود و یک رمز عبور دلخواه (همراه با تکرار رمز عبور) را وارد کنید.
- گزینهی Send code را بزنید تا کد تأیید به ایمیل شما ارسال شود.
- کد دریافتی را در کادر مشخصشده وارد کنید.
- با تیک زدن گزینه موافقت با قوانین و شرایط استفاده، روی دکمهی Sign Up کلیک کنید تا اکانت دیپسیک شما ایجاد شود.
- پس از ثبتنام به صفحهی لاگین برگردید و پس وارد کردن اطلاعات ورود خود و زدن تیک گزینهی موافقت با قوانین، روی دکمهی Log in بزنید.
نحوهی استفاده از هوش مصنوعی دیپسیک
هوش مصنوعی آنلاین دیپ سیک با رابط کاربری ساده و روان طراحی شده است. برای استفاده، باید دستور یا سؤال خود را در کادر متنی وسط صفحه وارد کنید و با زدن کلید اینتر یا کلیک روی آیکون فلش ارسال، منتظر پاسخ دیپسیک باشید.
تعامل با پاسخها
در پایین سمت راست هر پاسخ دیپسیک، گزینههایی مانند: کپی کردن پاسخ، ایجاد دوباره پاسخ (Regenerate)، لایک و دیسلایک وجود دارد تا بتوانید با محتوا تعامل کنید.
همچنین، اگر نشانگر ماوس را روی دستورات ارسالی خود قرار دهید، گزینههای ویرایش دستور و کپی دستور در سمت راست کادر ظاهر میشوند.
جابهجایی بین دستورات و پاسخها
پس از هر بار تغییر دستور یا ایجاد دوباره پاسخ هنگام سؤال از هوش مصنوعی، فلشهایی در زیر دستور یا پاسخ ظاهر میشوند که به شما امکان جابهجایی بین نسخههای مختلف دستورات و پاسخها را میدهند.
تاریخچه مکالمات
تمام مکالمات شما در بخش منوی کناری سمت چپ ذخیره میشوند. با کلیک روی سهنقطه افقی کنار هر مکالمه میتوانید نام آن را تغییر دهید یا مکالمه را حذف کنید.
آپلود فایل به دیپسیک
برای آپلود فایل در دیپسیک، باید روی آیکون گیرهی کاغذ در پایین سمت راست کادر دستور کلیک کنید. این قابلیت از فایلهای متنی (مانند فایلهای ورد، PDF و TXT) و تصاویر پشتیبانی میکند. هر فایل میتواند حداکثر ۱۰۰ مگابایت حجم داشته باشد، و امکان آپلود همزمان تا ۵۰ فایل وجود دارد. بااینحال، دیپسیک تنها قادر به استخراج و تحلیل متن موجود در این فایلها است.
پس از آپلود فایل، میتوانید در کادر متنی دستور خود را وارد کنید؛ برای مثال، درخواست خلاصهسازی یک مقاله یا پاسخ به سؤال دربارهی محتوای فایل. سپس دستور را ارسال کنید تا دیپسیک، درخواست شما را بر اساس متن فایل اجرا کند.
جستجوی وب داخل دیپسیک
برای دریافت پاسخهایی که بر اساس اطلاعات بهروز اینترنت ارائه میشوند، ابتدا قابلیت جستجوی وب را با کلیک روی دکمهی Search فعال کنید. سپس سؤال خود را وارد کرده و ارسال کنید. دیپسیک اینترنت را جستوجو کرده و تعداد منابعی که برای پاسخدهی استفاده کرده است، در بالای کادر پاسخ به شما نشان میدهد.
میتوانید با کلیک روی این بخش، لیست وبسایتهایی که دیپسیک به آنها رجوع کرده، مشاهده کنید. همچنین، در محتوای پاسخ، شماره منابع مرتبط به هر بخش ذکر شده است تا در صورت نیاز به منبع اصلی مراجعه کنید.
حالت DeepThink برای پردازش عمیق
قابلیت DeepThink در دیپ سیک یکی از ویژگیهای خاص است که برای حل مسائل پیچیده مانند تحلیلهای فنی یا مسائل ریاضی پیشرفته کاربرد دارد. با فعال کردن این حالت از پایین سمت چپ کادر دستور، هنگام سؤال از هوش مصنوعی، دیپسیک پرسش شما را به بخشهای کوچکتر تقسیم میکند و پاسخی دقیقتر و تفکیکشده ارائه میدهد.
در حالت یادشده، فرایند پاسخدهی کمی طولانیتر است (بین ۱۰ تا ۲۰ ثانیه)، اما کیفیت پاسخها بهطور محسوسی افزایش مییابد. همچنین، کاربران میتوانند روند تفکر و تحلیل درونی دیپسیک را حین پردازش مشاهده کنند. این ویژگی بهخصوص برای افرادی که به دنبال پاسخهای دقیق و منطقی هستند، بسیار مفید است.
مزایا و معایب دیپسیک
اگر قصد استفاده از دیپ سیک را دارید و میخواهید آن را جایگرین چت باتهای نامی کنید، بهتر است ابتدا نگاهی به مزایا و معایب دیپسیک و در ادامه مقایسه آن با چت جی پی تی داشته باشید.
مزایا:
- مدل هوش مصنوعی پیشرفته: دیپسیک با استفاده از ۶۷۱ میلیارد پارامتر، دقت بالایی در حل مسائل ریاضی، کدنویسی و تحلیل دادهها دارد.
- قابلیت DeepThink: این ویژگی برای تجزیهوتحلیل عمیق مسائل پیچیده طراحی شده است و با استفاده از تکنیکی بهنام «زنجیرهی فکر» (Chain Of Thought)، پاسخهایی دقیق و منطقی ارائه میدهد.
- جستوجوی وب: دیپسیک میتواند با جستوجوی اینترنت برای سؤالات کاربران، پاسخهای بهروز و متکی بر منابع آنلاین تولید کند.
- سرعت عمل بالا: دیپسیک در حالت عادی پاسخها را در مدت ۷ تا ۱۰ ثانیه ارائه میدهد.
- آپلود و تحلیل فایلها: امکان آپلود فایلهای متنی (مانند PDF) و دریافت پاسخ بر اساس محتوای آنها فراهم است.
- پشتیبانی از چندین زبان: این چتبات از زبانهای مختلف، از جمله فارسی، بهخوبی پشتیبانی میکند.
- ایجاد و تصحیح کدهای برنامهنویسی: این چتبات علاوه بر تولید کدهای صحیح برای زبانهای مختلف برنامهنویسی، قابلیت دیباگ کدها را نیز دارد.
- دسترسی آزاد و رایگان برای کاربران ایرانی: برخلاف مدلهای دیگر مانند ChatGPT و کلاود، دیپسیک بدون نیاز به VPN در ایران قابل دسترسی است.
معایب:
- سانسور محتوا:، دیپسیک مانند سایر مدلهای هوش مصنوعی چینی برخی موضوعات حساس را سانسور میکند، مانند انتقاد از دولت چین یا وقایع تاریخی مانند واقعهی میدان تیانآنمن.
- نامشخص بودن منابع آموزشی: مشخص نیست که دادههای آموزشی دیپسیک از چه منابعی گرفته شدهاند؛ برخی گزارشها نشان میدهند که پاسخهای ChatGPT در فرآیند آموزش استفاده شدهاند، و گاهی این مدل خود را بهعنوان ChatGPT معرفی میکند.
- خلاقیت پایینتر نسبت به رقبا: دیپسیک در تولید ایدههای خلاقانه یا انجام وظایف تحقیقاتی پیچیده از مدلهایی مانند GPT-4o و Claude عقبتر است.
- فقدان امکانات پیشرفته: برخلاف ابزارهایی مانند ChatGPT یا جمینای، دیپسیک قابلیتهایی مانند تولید تصاویر، مکالمه صوتی، یا استفاده از افزونهها را ندارد.
- عملکرد ضعیف در تشخیص متن از تصویر: در پردازش و استخراج متون از تصاویر، بهویژه در زبانهای غیرانگلیسی مانند فارسی، دقت پایینی دارد.
- کندی در حالت DeepThink: در این حالت، زمان پاسخدهی ممکن است به ۱۰ تا ۲۰ ثانیه افزایش یابد.
- مراحل اولیهی توسعه: دیپسیک همچنان در مراحل ابتدایی توسعه قرار دارد و عملکرد آن در مواجهه با حجم بالای کاربران هنوز بهطور کامل مشخص نشده است.
مقایسهی عملکرد DeepSeek با ChatGPT
در این بخش سعی میکنیم بهطور سطحی عملکرد مدل DeepSeek V3 از استارتاپ چینی دیپسیک را با عملکرد مدل GPT-4o از OpenAI در پاسخ به دستورات به زبان فارسی را بررسی کنیم.
هردو چتبات دیپسیک از قابلیت جستوجوی وب برای ارائهی پاسخهای بهروزتر و دقیقتر بهره میبرند. برای مقایسهی عملکرد این دو چتبات در این بخش، از هر دو، ۲ سؤال مشابه را در حالت فعال بودن گزینهی Search در دیپسیک و گزینهی Search the web در ChatGPT پرسیدیم.
❓ سوال : آیا آیفون ۱۶ معمولی ارزش خرید داره ؟
نکتهی جالب توجه اینجا است که چتجیپیتی موفق شد چهار مقالهی مختلف دربارهی آیفون ۱۶ اپل را پیدا و بر اساس دو مورد آنها پاسخش را ارائه کند. چتجیپیتی ۱۲ منبع پیدا کرد که همه داخلی بودند.
در نقطهی مقابل، دیپسیک در جستوجوی خود به ۴۳ منبع خارجی و داخلی دربارهی آیفون ۱۶ رسید و در نهایت پاسخش را بر اساس منابعی داخلی و خارجی ارائه داد.
دیپسیک با ارائهی قابلیتهایی مانند آپلود فایل، جستوجوی وب و حالت DeepThink و پشتیبانی از زبان فارسی، گزینهای مناسب برای استفادههای روزمره به شمار میرود؛ بااینحال، سانسور محتوا، خلاقیت محدود، عملکرد ضعیف در تشخیص متون فارسی از تصاویر و فقدان قابلیتهای پیشرفتهی بازیگردانهای بزرگی چون ChatGPT، کارایی این چتبات چینی را محدود میکنند.
